04.08 Requirements Realization (Principe → Eis → ABB)

ArchiMate-modellen > AI-BOK Referentiearchitectuur > Views > 04.08 Requirements Realization (Principe → Eis → ABB)
04.08 Requirements Realization (Principe → Eis → ABB)
ArchiMateNote Auteur: Jan Willem van Veen Gewijzigd: 2026-04-02 Bron: AI-BOK v1.0, Module 3, sectie 3.6.5a, p.163 Traceerbaarheid van principes via architectuureisen naar de ABBs die ze realiseren. Governance-regels moeten machine-leesbaar en runtime-evalueerbaar zijn. (Requirement) Policy-as-code governance Alle AI-beslissingen en -interacties moeten onveranderbaar gelogd worden. (Requirement) Onveranderbare audittrail Agents moeten runtime geautoriseerd worden op basis van expliciete mandaten. (Requirement) Agent-autorisatie en mandaat AI-output moet gefilterd worden op veiligheid, correctheid en ethiek. (Requirement) Input/output guardrails AI-systemen moeten continu gemonitord worden op prestaties, drift en kosten. (Requirement) Continue observeerbaarheid AI-systemen moeten begrippen interpreteren via autoritatieve terminologieraamwerken. (Requirement) Semantische verankering Elke AI-output moet traceerbaar zijn naar bronnen, modellen en redeneerstappen. (Requirement) End-to-end traceerbaarheid Alle productiemodellen moeten geregistreerd zijn met model cards en versies. (Requirement) Centraal modelbeheer Modellen moeten periodiek getest worden op ongewenste biases. (Requirement) Structurele biasdetectie Betrokkenen hebben recht op een begrijpelijke uitleg van AI-beslissingen. (Requirement) Uitlegbaarheid van beslissingen Persoonsgegevens worden nooit onnodig blootgesteld aan AI-componenten. (Requirement) Privacy by design AI-output moet gebaseerd zijn op geverifieerde, traceerbare kennisbronnen. (Requirement) Grounding in autoritatieve bronnen AI-componenten communiceren via gestandaardiseerde protocollen (MCP, A2A). (Requirement) Open standaarden en interoperabiliteit Model-naar-productie moet maximaal geautomatiseerd via CI/CD. (Requirement) Geautomatiseerde delivery pipeline AI-interacties worden ontworpen vanuit taak, context en kennisniveau. (Requirement) Gebruikersgericht promptontwerp Datakwaliteit is een doorlopend proces van meting en verbetering. (Requirement) Continue datakwaliteitsbewaking Human-in-the-loop of human-on-the-loop is ingebouwd voor beslissingen met significante impact. (Principle) Menselijke controle als ontwerpprincipe AI-systemen moeten concepten eenduidig interpreteren via terminologieraamwerken. (Principle) Semantische precisie boven ambiguïteit AI-systemen verankeren antwoorden in traceerbare, autoritatieve kennisbronnen. (Principle) Grounding in gezaghebbende bronnen Risico's worden vóór deployment geïdentificeerd en geadresseerd. (Principle) Proactieve identificatie Betrokkenen hebben recht op een begrijpelijke uitleg van AI-beslissingen. (Principle) Uitlegbaarheid als recht AI-output gebaseerd op geverifieerde, autoritatieve bronnen. (Principle) Grounding boven generatie Beleidsregels voor AI-autorisatie, policy-as-code. Runtime governance-checks voor agents. (ApplicationComponent) Policy Engine Onveranderbare logging van AI-beslissingen, interacties en agentacties. Provenance en traceerbaarheid. (ApplicationComponent) Audit Trail Service Input/output-filtering, content moderation, prompt injection detectie en veiligheidscontroles. (ApplicationComponent) Guardrails Engine Retrieval-Augmented Generation: haalt relevante context op uit kennisbronnen en voedt deze aan het LLM. (ApplicationComponent) RAG Pipeline Kennisgraaf voor gestructureerde kennis: entiteiten, relaties, ontologieën (RDF/OWL/SKOS). (ApplicationComponent) Knowledge Graph Detectie en mitigatie van bias in modellen en data. Fairness-metrics en debiasing-technieken. (ApplicationComponent) Bias Detection & Fairness Uitlegbaarheidsmechanismen voor AI-beslissingen: feature attribution, counterfactuals, attention maps. (ApplicationComponent) Explainability Engine Continue monitoring van AI-systemen: prestaties, kosten, drift, anomalieën en SLA-bewaking. (ApplicationComponent) Monitoring & Observability RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship Deze svg is op 02-04-2026 10:10:34 CEST gegenereerd door ArchiMedes™ © 2016-2026 ArchiXL. ArchiMedes 02-04-2026 10:10:34 CEST
Legenda




   
   

   
   

   
   

   
   

   
   
   
   

   
   

   
   
   

   
   
   
   
   
   
   

   
   
   
   
   

   
   
ArchiMate-view 04.08 Requirements Realization (Principe → Eis → ABB)
Elementtype  : ArchiMateView
Element-id  : Id-0b350112-62f6-8fed-08d9-af96b7ebcc14
ArchiMate-model  : AI-BOK Referentiearchitectuur
Label  : 04.08 Requirements Realization (Principe → Eis → ABB)
Documentatie  : Bron: AI-BOK v1.0, Module 3, sectie 3.6.5a, p.163
Dct_source  : AI-BOK v1.0, Module 3, sectie 3.6.5a, p.163
Elementen  : 
Relaties  :