06.01 KG1: AI Governance

06.01 KG1: AI Governance
ArchiMateNote Auteur: Jan Willem van Veen Gewijzigd: 2026-04-02 Bron: AI-BOK v1.0, Module 1, sectie 1, p.7 Detailview van kennisgebied 1 (AI Governance): capability, principes, bedrijfsfunctie, processen, rollen, objecten en ondersteunende ABBs. Condities creëren waaronder AI-systemen maximale waarde leveren binnen acceptabele risicogrenzen. (Goal) KG1: Verantwoorde AI-besturing Condities creëren waaronder AI-systemen maximale waarde leveren binnen acceptabele risicogrenzen. (Capability) KG1: AI Governance Vaststellen en handhaven van AI-beleid, principes en mandaten. (BusinessFunction) AI Governance & Besturing Eindverantwoordelijk voor de AI-strategie, governance en waardecreatie. Voorzitter van het AI Board en bewaker van de AI-BOK implementatie. (BusinessRole) Chief AI Officer (CAIO) Operationaliseert AI-governance: beleidskaders, mandaten, quality gates en compliance-processen. Lid van het AI Review Committee. (BusinessRole) AI Governance Lead Beheert autonome AI-agents: definieert mandaten, escalatieregels, autonomiegrenzen en bewaakt agentgedrag in productie. (BusinessRole) AI Agent Governor Organisatiebreed AI-beleid met principes, rollen en mandaten. (Contract) AI Beleidskader Formele specificatie van autonomiegrenzen en escalatieregels per agent. (Contract) Agent Mandaat Formeel document met AI-beleid, principes, rollen en mandaten. (Contract) AI Governance Charter Matrix die verantwoordelijkheden per AI-rol en KG vastlegt. (Representation) RACI-matrix voor AI-rollen Beleidsregels voor AI-autorisatie, policy-as-code. Runtime governance-checks voor agents. (ApplicationComponent) Policy Engine Onveranderbare logging van AI-beslissingen, interacties en agentacties. Provenance en traceerbaarheid. (ApplicationComponent) Audit Trail Service Elk AI-systeem heeft een aangewezen eigenaar verantwoordelijk voor functioneren, impact en beleidsnaleving. (Principle) Verantwoordelijkheid is expliciet belegd Governance-intensiteit is evenredig aan de risicoclassificatie van het AI-systeem. (Principle) Besturing is proportioneel aan het risico De mate van autonoom opereren is gedocumenteerd en zichtbaar. (Principle) Transparantie over autonomie Governance-mechanismen zijn onderdeel van de AI-architectuur, geen bijzaak. (Principle) Governance is ingebed, niet opgelegd Human-in-the-loop of human-on-the-loop is ingebouwd voor beslissingen met significante impact. (Principle) Menselijke controle als ontwerpprincipe Governance is niet statisch maar wordt periodiek aangepast. (Principle) Continue verbetering op basis van meetgegevens AI Management System standaard. (Constraint) ISO/IEC 42001:2023 AI Risk Management Framework. (Constraint) NIST AI RMF 1.0 Een technologie die, voor expliciete of impliciete doelen, afleidt hoe het op basis van ontvangen input (zoals data), outputs genereert. Outputs betreffen onder meer voorspellingen, content, aanbevelingen en/of beslissingen. De technologie kan leren, redeneren en taken uitvoeren op een manier die normaliter menselijke intelligentie vereist. (Meaning) AI Een op een machine gebaseerd systeem dat is ontworpen om met verschillende niveaus van autonomie te werken en dat na het inzetten ervan aanpassingsvermogen kan vertonen, en dat, voor expliciete of impliciete doelstellingen, uit de ontvangen input afleidt hoe output te genereren zoals voorspellingen, inhoud, aanbevelingen of beslissingen die van invloed kunnen zijn op fysieke of virtuele omgevingen. (Meaning) AI-systeem De Europese AI-verordening vormt een van ’s werelds eerste uitgebreide wetten specifiek voor kunstmatige intelligentie (AI). De AI-verordening legt kaders en eisen vast voor zowel overheden als bedrijven met betrekking tot de ontwikkeling en het gebruik van AI-systemen. (Meaning) EU AI-verordening Vaardigheden, kennis en begrip die aanbieders, gebruiksverantwoordelijken en betrokken personen, rekening houdend met hun respectieve rechten en plichten in het kader van de de AI-verordening, in staat stellen met kennis van zaken AI-systemen in te zetten en zich bewuster te worden van de kansen en risico’s van AI en de mogelijke schade die zij kan veroorzaken. (Meaning) AI-geletterdheid Een algoritme impact assessment is een hulpmiddel voor het maken van afwegingen bij het inzetten van algoritmes en kunstmatige intelligentie. (Meaning) Algoritme Impact Assessment Een register met beschrijvingen van algoritmische toepassingen die direct of indirect een maatschappelijk en/of economisch effect hebben, op burgers of op de maatschappij als geheel. (Meaning) Algoritme Register RealizationRelationship AccessRelationship W AccessRelationship W AssociationRelationship betrokken bij AssociationRelationship betrokken bij AssociationRelationship betrokken bij ServingRelationship ServingRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship RealizationRelationship AssociationRelationship van toepassing op AssociationRelationship van toepassing op AssociationRelationship van toepassing op AssociationRelationship AssociationRelationship AssociationRelationship AssociationRelationship Deze svg is op 02-04-2026 10:10:03 CEST gegenereerd door ArchiMedes™ © 2016-2026 ArchiXL. ArchiMedes 02-04-2026 10:10:03 CEST
Legenda




   
   
   
   

   
   
   
   

   
   
   

   
   

   
   

   
   
   

   
   

   
   

   
   

   
   

   
   

   
   
   

   
   
   

   
   

   
   

   
   

   
   
   
   
ArchiMate-view 06.01 KG1: AI Governance
Elementtype  : ArchiMateView
Element-id  : Id-8decc4b7-8bd9-9905-7801-6ed86e30882b
ArchiMate-model  : AI-BOK Referentiearchitectuur
Label  : 06.01 KG1: AI Governance
Documentatie  : Bron: AI-BOK v1.0, Module 1, sectie 1, p.7
Dct_source  : AI-BOK v1.0, Module 1, sectie 1, p.7
Elementen  : 
Relaties  :