ArchiMate-eigenschapdefinitie Skos_scopeNote
| Eigenschapdefinitie-id | : | Id-a0da5ee3-5be4-8641-4a90-e6d6815dc5d0 |
|---|
| ArchiMate-model | : | AI-BOK Referentiearchitectuur |
|---|
| Datatype | : | string |
|---|
| Meest voorkomende waarden top-20 | : | - AI (Artificial Intelligence) verwijst naar het bredere concept van kunstmatige intelligentie—de wetenschap en technologie die machines in staat stelt om menselijke cognitieve taken na te bootsen, zoals leren, redeneren en probleemoplossing.Dit omvat technieken zoals machine learning, neurale netwerken en natuurlijke taalverwerking. (1)
- KG1 is het centrale kennisgebied van de AI-BOK. AI Governance is ingebed, niet opgelegd — mechanismen zijn onderdeel van de architectuur. (1)
- AI-agenten kunnen variëren in complexiteit, van eenvoudige bots tot geavanceerde zelflerende systemen. (1)
- AI-detectoren werken met soortgelijke grote taalmodellen (large language models, LLMs) als de tools die ze proberen te detecteren. Deze modellen kijken in wezen naar een tekst (of afbeelding of video) en vragen zich af: “Is dit iets wat ik zou hebben gegenereerd?”. Ze zoeken naar lage niveaus van twee criteria: perplexiteit (perplexity) en onregelmatigheid (burstiness).AI-detectoren kunnen worden gebruikt door universiteiten en andere instellingen om door AI gegenereerde inhoud te identificeren. (1)
- Een model wordt getraind op een taak, bijvoorbeeld het classificeren van documenten of bij een LLM het genereren van zinnen die lijken op de trainingsdata. GPT-4 is een voorbeeld van een AI-model. (1)
- Voorbeelden van AI-systemen zijn machine learning, Natural Language Processing (NLP) en computer vision (classifiers). (1)
- Agent mandaten zijn het governance-instrument voor agentic AI. Ze specificeren wat een agent mag, niet mag, en wanneer een mens moet ingrijpen. (1)
- Een voorbeeld van Agentic AI is een digitale assistent die niet alleen vragen beantwoordt, maar ook zelfstandig een reis plant, tickets boekt en een hotel reserveert op basis van voorkeuren. (1)
- Met een algoritme bedoelen we een set regels en instructies die een computer uitvoert, met 1 of meer van deze doelen:
- problemen oplossen
- vragen beantwoorden
- taken of processen uitvoeren
- besluiten nemen (1)
- Voorbeelden van algoritme impact assessments zijn het Impact Assessment Mensenrechten en Algoritmes (IAMA) en het AI Impact Assessment (AIIA) (1)
- Bias in de context van AI verwijst naar systematische fouten of vooroordelen in een algoritme die ontstaan door bevooroordeelde trainingsdata. Dit kan leiden tot oneerlijke of onnauwkeurige resultaten. Bijvoorbeeld, als een AI-systeem wordt getraind op data die voornamelijk afkomstig is van een bepaalde demografische groep, kan het systeem bevooroordeeld zijn tegen andere groepen. Bias kan verschillende vormen aannemen, zoals: * Sample Bias: Wanneer de trainingsdata niet representatief is voor de populatie. * Measurement Bias: Wanneer de data die wordt verzameld onnauwkeurig of misleidend is. * Algorithmic Bias: Wanneer het algoritme zelf bepaalde groepen systematisch benadeelt. (1)
- Het cognition plane is de kernarchitectuurinnovatie van de AI-BOK. Het vereist eigen governance-mechanismen zoals mandaten en redeneringsgrenzen. (1)
- Onderscheid tussen data drift (inputverdeling verandert) en concept drift (relatie input-output verandert). Trigger voor de hertrainingsloop. (1)
- Het doel van de wet is dat AI-systemen die organisaties (binnen de EU) gebruiken, veilig zijn en fundamentele rechten respecteren. Het maakt niet uit of die AI-systemen binnen of buiten de EU zijn ontwikkeld. AI-systemen worden onderverdeeld in verschillende risicocategorieën. Afhankelijk van de categorie waarin een AI-systeem valt, gelden zwaardere, minder zware of geen regels. (1)
- Embeddings zijn de basis van RAG-pipelines en semantisch zoeken. Kwaliteit van embeddings bepaalt retrieval-effectiviteit. (1)
- Alternatief voor RAG wanneer domeinkennis structureel in het model moet worden opgenomen. Duurder en complexer dan prompting. (1)
- Een voorbeeld is ChatGPT. (1)
- Een voorbeeld is het genereren van synthetische data en ondersteuning bij programmeren. (1)
- Grounding is een van de drie fundamenten van het cognition plane. Zonder grounding produceert een LLM antwoorden op basis van trainingsdata die verouderd of onjuist kan zijn. (1)
- Guardrails zijn architecturaal verankerd in het cognition plane. Ze vormen een extra beveiligingslaag bovenop modeltraining. (1)
|
|---|
| Gebruikt door | : | |
|---|
